“Ondanks de miljardensubsidie die naar de landbouw gaat, gaat het niet goed met de boeren en tuinders. Daar moeten we iets aan doen”, stelt Groenlinks Tweede Kamerlid Rik Grashoff. Volgens Grashoff kan de consument een helpende hand bieden door een half procent meer van zijn inkomen aan voedsel uit te geven. 

Dat zal zo’n anderhalf miljard euro zijn. Om zo onze boeren en tuinders te helpen minder afhankelijk te zijn van subsidies, doordat ze een hogere prijs kunnen vragen voor hun producten.

Het is toch te hopen dat we als consumenten nu niet geacht worden om met een vollere boodschappenkar de supermarkt te verlaten. De westerse consument eet namelijk al meer dan gezond voor hem is.

Maar moeten we, buiten de stijgende grondstofprijzen om, dan nog meer gaan betalen voor ons voedsel? Als de voedselprijzen stijgen gaat de helft van de Nederlanders bezuinigen op ons voedsel, zo blijkt uit de Foodmonitor. En dat is de tegenovergestelde reactie op de vraag van Grashoff.

Dat de consument niet meer wil betalen voor voeding is te verklaren door de opgekomen welvaart. In jaren ’50 besteedden we 48 procent van ons inkomen aan eten en nu nog maar 12 procent. We zijn materialistischer geworden. Omdat de consument grotere auto’s, verdere reizen en nieuwere technische gadgets wil kopen, blijft er in verhouding minder geld over voor voedsel. Onze eerste levens behoefte is niet meer zo belangrijk.

Echter, de consument stimuleren meer geld aan voedsel te besteden lijkt een kansloze missie. Daarom twee alternatieven.

Ten eerste is het goed om de consument bewust te maken van de malaise in de agrarische sector. Maar als de consument meer moet betalen voor hetzelfde voedsel, wil hij daar iets voor terug zien. Bijvoorbeeld in de vorm van: betere kwaliteit, duurzame landbouw, biologische teelt, en een beter leven. Zou het dus niet slim zijn om met die miljardensubsidies samen met de boeren en tuinders producten ontwikkelen die meerwaarde hebben ten opzichte van het standaardassortiment. Producten maken waar de consument meer voor wil betalen.

Ten tweede: in de westerse wereld eten we weliswaar genoeg, maar we eten helemaal niet goed, we eten niet gezond genoeg. Het zou daarom beter zijn om de consument niet te stimuleren méér te eten, maar béter.  En dat mag best met harde hand. Maak alle 'ongezonde'  producten 2 procent duurder en de 'gezonde' producten 1 procent goedkoper. Dan vang je twee vliegen in één klap. Boeren verdienen meer en mensen worden gestimuleerd om gezonder te eten. Een ‘vettaks plus’ zeg maar. En die 1 en 2 procent zouden misschien wel 10 en 20 moeten zijn. - Lotte van der Spek